PSOE e BNG reclaman a Candia que non recupere a elección de damas e raíñas nas festas da Milagrosa

O Grupo Municipal Socialista e o BNG reclamaron ao Goberno de Elena Candia que rectifique e non permita a recuperación da elección de damas e raíñas nas festas da Milagrosa, ao considerar que este tipo de iniciativas supoñen un retroceso nos avances acadados en materia de igualdade. Ambos grupos lembraron que existe un acordo plenario aprobado por unanimidade en 2016 que establece que o Concello non debe financiar festas que inclúan este tipo de actividades.
A portavoz adxunta do PSOE, Ana González Abelleira, considerou "un retroceso alarmante nos principios de igualdade polos que Lugo leva anos avanzando" a recuperación destas figuras. A edil socialista lembrou que o acordo plenario foi aprobado polo conxunto dos grupos políticos da Corporación municipal e rexeitaba expresamente a celebración de actos deste tipo polo seu carácter sexista.
"Non estamos falando dunha opinión dun grupo político nin dunha decisión que dependa da sensibilidade do Goberno de quenda. Existe un acordo plenario adoptado por unanimidade que debe ser respectado", afirmou González Abelleira.
A portavoz socialista considerou especialmente "lamentable" que o Executivo de Candia avale agora unha iniciativa que, ao seu xuízo, vai na dirección contraria aos avances conseguidos nas últimas décadas. "As festas populares son espazos de encontro, participación e convivencia. Non podemos volver a modelos nos que as mulleres e as nenas son convertidas nun elemento ornamental das celebracións e son valoradas en función de determinados estereotipos", sinalou.
González Abelleira defendeu que a igualdade debe estar tamén presente na maneira de organizar e representar as festas dos barrios e parroquias. "O feminismo non pode ser un discurso para os días sinalados. Ten que formar parte das decisións cotiás das administracións e tamén da forma na que construímos os espazos de participación social. Recuperar as damas e raíñas sería dar un paso atrás precisamente nun ámbito no que xa existía un consenso político e social", explicou.
Neste sentido, acusou directamente a Elena Candia de vulnerar os acordos adoptados polo Pleno municipal. "Unha alcaldesa ten a obriga de respectar os acordos da Corporación. Candia non pode seleccionar aqueles que lle gustan e ignorar os que non lle interesan. Se existe un acordo plenario contra este tipo de celebracións, o Goberno municipal debe cumprilo", advertiu.
Por iso, reclamou unha rectificación inmediata. "Pedímoslle a Elena Candia que non dea cobertura institucional a este tipo de iniciativas e que respecte o acordo adoptado en 2016. Lugo non pode avanzar en igualdade mentres o seu Goberno promove ou ampara comportamentos que representan precisamente o contrario", afirmou.
O PSOE denuncia un suposto uso partidista das festas
González Abelleira aproveitou tamén para denunciar o que considera unha utilización partidista das festas populares por parte do Partido Popular. Segundo explicou, o Goberno de Candia estaría empregando a relación institucional cos colectivos organizadores como unha ferramenta de promoción política dos seus cargos. "As festas non poden converterse nun instrumento de propaganda do PP", afirmou.
"O modus operandi é bastante sinxelo: comprometer financiamento institucional por diferentes vías e, a cambio, conseguir notoriedade para os cargos do Partido Popular nas festas dos barrios e parroquias, mediante propostas de pregóns, distincións ou presenza destacada nos actos inaugurais", denunciou.
A portavoz adxunta lembrou que Javier Arias, Elena Candia e Flor Rubinos foron pregoneiros en diferentes barrios e parroquias, e considerou que esta dinámica desvirtúa o carácter participativo e veciñal das celebracións.
"As comisións de festas levan meses traballando de maneira voluntaria para manter vivas as celebracións. O Concello debe apoialas, non utilizar ese traballo para facer promoción dos seus cargos políticos", afirmou.
Para González Abelleira, "non é aceptable que o apoio institucional ás festas se converta nunha moeda de cambio para conseguir notoriedade política". "As festas son dos veciños e das veciñas, non do Partido Popular. O Concello debe colaborar con independencia de quen organice, sen tentar comprar vontades nin utilizar os recursos públicos para construír unha determinada imaxe política", engadiu.
Finalmente, reclamou a Candia que rectifique tanto no relativo á elección de damas e raíñas como no uso partidista das celebracións. "Lugo merece unhas festas abertas, participativas e igualitarias. Merece tamén un Concello que respecte os seus propios acordos e que entenda que os recursos públicos están para apoiar á cidadanía, non para favorecer a notoriedade dos cargos do Goberno. As comisións de festas merecen respecto, autonomía e colaboración institucional, non propaganda nin intercambio de favores", concluíu.
O BNG lembra o acordo plenario de 2016
Pola súa banda, o portavoz do BNG, Rubén Arroxo, afirmou que o Goberno municipal "debe revisar a financiación e a participación das festas que organizan actividades como a raíña das festas".
Arroxo comezou agradecendo "á comisión organizadora das festas durante os últimos anos e tamén á que vai facer neste ano, porque sabemos que a organización dunhas festas é moi complexo e require moitísimos esforzos". Ao mesmo tempo, lembrou que existe un acordo plenario aprobado o 30 de xuño de 2016, despois da celebración dos últimos eventos de raíñas das festas, no que se estableceu por unanimidade, incluído o Partido Popular, que o Concello non financiase festas que contivesen este tipo de actividades.
O acordo, aprobado polos seis grupos que compoñían a Corporación no mandato 2015-2019, establecía tres medidas: incluír nas convocatorias de axudas cláusulas que condicionasen a concesión das subvencións á non utilización da imaxe da muller como reclamo ou con connotacións sexuais; impedir a participación dos representantes do Goberno municipal naqueles actos nos que se utilizase a imaxe das mulleres como reclamo ou elemento decorativo; e trasladar o acordo a outras institucións supramunicipais para promover unha actuación coordinada.
Arroxo afirmou que "o goberno incumpre este acordo non só apoiando economicamente esta festa, senón que a pregoeira será a concelleira de Rural". Por iso, engadiu que "o PP ten que rectificar, o Concello non pode prohibir que se organice este acto, pero non pode financialo nin acudir ao mesmo".
O portavoz nacionalista considerou que colaborar con estas festas supón "volver 10 anos atrás, recuperar algo que xa estaba superado". "Cuestións como da Raíñas das Festas facíanse no século pasado, afortunadamente a sociedade avanzou en materia de igualdade e no ano 2026 isto xa non é asumible", afirmou.
O BNG pide explicacións sobre a organización das festas
Arroxo anunciou tamén que trasladará aos órganos de fiscalización do Concello a vinculación entre unha das empresas que aparecen no cartel das festas e unha asesora do Partido Popular, co obxectivo de que os servizos municipais teñan constancia desta relación. "Agardamos que todo sexa un malentendido, pero a alcaldesa ten que saír a dar explicacións porque isto está a ser un motivo de preocupación para moitas persoas", sinalou.
No cartel das festas da Milagrosa aparecen a Xunta de Galicia e o Concello de Lugo como colaboradores institucionais, xunto coa empresa Lucus Espectáculos, sen que se defina a súa implicación na organización das celebracións.
Segundo a información do Boletín Oficial do Rexistro Mercantil, a empresa Lucus Espectáculos ten a Susana Alonso Pérez como socia e administradora única. Ao mesmo tempo, Susana Alonso Pérez foi nomeada asesora do Partido Popular o 1 de xuño de 2026.
"Hai unha persoa que está no partido do goberno municipal, que ao mesmo tempo é administradora única dunha empresa que aparece no cartaz das festas, cremos que isto é algo que o goberno municipal debe aclarar, porque evidentemente chama a atención", afirmou Arroxo.
O portavoz do BNG reiterou a súa "obriga legal" de trasladar esta información aos servizos de fiscalización municipal "para que haxa a maior transparencia posible e a mellor xestión económica municipal".
Arroxo reclama retirar os fogos artificiais
Finalmente, o portavoz do BNG pediu ao Goberno municipal que retire os fogos artificiais das diferentes festas. Arroxo lembrou que colectivos que traballan con persoas con trastornos do espectro autista, persoas maiores con demencia ou Alzheimer e outras persoas con diferentes doenzas veñen reclamando a eliminación deste tipo de espectáculos polos problemas que poden xerar.
"O resto da poboación podemos vivir sen fogos artificiais e podemos evitar un sufrimento innecesario a moitos colectivos", afirmou.
Arroxo lembrou tamén que durante os anos nos que o BNG xestionou a área de Cultura non se autorizaron fogos artificiais, por "empatía con estas persoas" e tamén polas reclamacións dos colectivos vinculados ao benestar animal, que alertan dos efectos dos petardos e fogos sobre mascotas e animais salvaxes.